Podstawowe zasady NDG

Działalność nierejestrowa, zwana też działalnością nierejestrowaną, działalnością nieewidencjonowaną, NDG, została wprowadzona ustawą Prawo przedsiębiorców, która funkcjonuje od 30 kwietnia 2018 r. Polega ona na prowadzeniu działalności gospodarczej bez formalnej rejestracji firmy.

Działalność nierejestrowana to działalność wykonywana przez osobę fizyczną, samodzielnie (nie w spółce, wykluczona jest również spółka cywilna):

  • której przychód z tej działalności w żadnym miesiącu nie przekracza 50% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2021 roku, próg dla działalności nierejestrowanej wyniesie 1400 zł przychodu należnego (w 2020 roku było to 1300 zł).
  • która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej. Ustawodawca przewidział możliwość prowadzenia takiej działalności również przez osoby, które zakończyły działalność wcześniej niż 12 miesięcy przez wejściem w życie przepisów prawa przedsiębiorców (działalność nierejestrowaną mogą zatem podjąć te osoby, które zamknęły poprzednią firmę przed 30.04.2017 r.).

Warunki muszą być spełnione łącznie.

Dodatkowe informacje ważne na starcie działalności nierejestrowanej

Co warto wiedzieć?

  • Sprzedaż prowadzona w ramach działalności nierejestrowanej nie może wymagać uzyskania koncesji, pozwoleń i licencji. Jeśli takie są niezbędne w Twojej dziedzinie – nie możesz rozliczać się w ramach NDG.
  • Rozpoczęcie działalności nierejestrowanej nie wymaga żadnych zgód ani formalnego zgłoszenia. Zaczynasz działać, sprzedawać i rejestrować tę sprzedaż. To już wyczerpuje znamiona prowadzenia działalności nierejestrowanej.
  • Nie ma również obowiązku rejestrowania się w ZUS i CEIDG.
  • Koszty otwarcia i inne niezbędne nakłady są w związku z powyższym znikome, nie musisz ponosić żadnych opłat.Skoro nie wymaga zgody ani decyzji to nie ma również formalnej daty rozpoczęcia prowadzenia działalności nierejestrowej. Ty oczywiście umownie możesz taka datę znać, datę gdy powstał pierwszy produkt na sprzedaż lub gdy kupił go pierwszy klient. Ale formalnie – taka data nie istnieje i nie jest do niczego potrzebna.
  • W określonych przypadkach, nawet przy prowadzeniu działalności nierejestrowanej może być konieczne uzyskanie NIP lub NIP-EU, zakup kasy fiskalnej, rejestracja do VAT. Rozważam te sytuacjeszczegółowo w kolejnych rozdziałach e-booka.
  • Działalność nierejestrową można prowadzić dowolnie długo, pod warunkiem nie przekraczania wskazanego limitu kwotowego.
  • Działalność nierejestrową można prowadzić dodatkowo, będąc zatrudnionym na etacie (nie ma przeszkód wynikających z ogólnych przepisów, choć sprawdź, co na ten temat mówi Twoja umowa i pracę i/lub wewnętrzne regulaminy firmy, która Cię zatrudnia) i na umowę-zlecenie.
  • Jeżeli przychód należny z działalności nierejestrowanej przekroczył w danym miesiącu wysokość 50% wynagrodzenia minimalnego (czyli w 2021 – 1400 zł), działalność nierejestrowana STAJE SIĘ działalnością gospodarczą, począwszy od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie tej wysokości. W TYM MOMENCIE TO NIE JEST TWOJA DECYZJA, CZY ZAREJESTROWAĆ DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZĄ. Od tego dnia uznaje się, że podatnik prowadzi działalność gospodarczą i MA OBOWIĄZEK (nie możliwość, jak sądzi wiele osób) złożyć wniosek o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Musi to nastąpić w terminie 7 dni od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie wysokości. Okres pomiędzy przekroczeniem limitu a dniem rejestracji zalicza się jednak do okresu objętego obowiązkiem opłacania składek ubezpieczeniowych.
  • W ramach prowadzonej NDG dotyczy Cię (nie zawsze obowiązuje, ale trzeba to sprawdzić) szereg przepisów dotyczących ewidencji przychodów, podatku dochodowego i podatku VAT. Szczegóły znajdziesz w dalszych rozdziałach e-booka. Każdorazowo przeanalizuj dokładnie swoją sytuację (miejsce sprzedaży, lokalizację klienta, rodzaj produktu), aby mieć świadomość, co do swoich obowiązków.

 

Co to oznacza dla Ciebie, jak zacząć, jeśli chcesz sprzedawać?

Po prostu zwyczajnie wystawiasz oferty, promujesz je przez media społecznościowe, ewidencjonujesz sprzedaż. Nie trzeba zgłaszać ani uzyskiwać zgody na prowadzenie działalności.

Możesz OD RAZU (z zastrzeżeniem sytuacji wymagających kasy fiskalnej, zgłoszenia do VAT i lub uzyskania NIP-EU, sprawdź to, zanim zaczniesz) prowadzić sprzedaż w wielu kanałach, na Etsy, w galeriach internetowych, w mediach społecznościowych, stacjonarnie (w sklepach, na targach i kiermaszach).

Gdy przychód przekroczy kwotę limitu, w ciągu 7 dni od dnia przekroczenia należy OBOWIĄZKOWO zarejestrować działalność gospodarczą w CEIDG i zgłosić się do ZUS.  To warunek szczególnie istotny przy sprzedaży na platformach internetowych, gdzie prowadzisz sprzedaż ciągłą i w jednej chwili możesz znaleźć się w sytuacji konieczności założenia działalności gospodarczej. Rozwiązaniem jest stały nadzór i ew. okresowe wyłączanie możliwości sprzedaży (pod koniec miesiąca, przy bliskim przekroczeniu limitu), ale to i tak nie wyklucza ryzyka zajścia takiej konieczności (niespodziewany przypływ zamówień złożonych jednocześnie 😊).

Czy działanie na Etsy zmienia w jakikolwiek sposób te zasady?

Etsy nie wymaga prowadzenia sformalizowanej działalności gospodarczej. Możesz sprzedawać prowadząc NDG.

Etsy nie wymaga od sprzedawców dokumentów potwierdzających  rejestrację działalności gospodarczej w żadnej formie. Zaznacza jednak w regulaminie, że sprzedawcy są odpowiedzialni za odprowadzanie właściwych podatków:

Sellers are responsible for collecting and remitting tax on their sales, where applicable. If you’re required to charge VAT, GST, or other applicable taxes on the items you sell, it is your responsibility to consider these applicable taxes when pricing your items on Etsy.

In cases where physical goods are shipped cross-border between countries or states, please be aware that there may be additional duties and taxes that may apply. This will be the responsibility of the buyer to pay, unless otherwise stated.”

 Niezależnie od tego, czy sprzedajesz w polskich galeriach, czy na Etsy, na Allegro czy jeszcze gdzieś indziej, obowiązują Cię dokładnie te same zasady, w szczególność limit przychodów.

Specyficzne w przypadku Etsy jest to, że:

  • dominującym rodzajem sprzedaży jest sprzedaż zagraniczna, w walucie obcej, co rodzi konsekwencje dla ewidencji sprzedaży, ewidencji kosztów i opodatkowania;
  • w kwotę przychodów wliczane są koszty wysyłki, a przy przesyłkach zagranicznych nie są one niskie, w związku z tym znacząco podwyższają wartość sprzedaży;
  • korzystając z usług Etsy dokonujesz importu usług (po ludzku: płacąc za wystawienie ofert, prowizję od sprzedaży, kupujesz od Etsy usługę). Wiąże się to z koniecznością  uzyskania NIP-EU i rozliczaniem VAT od importu usług (nawet jeśli prowadzisz NDG i nie jesteś czynnym płatnikiem podatku VAT w Polsce.

 

 

Artykuł powstał w trakcie pracy nad e-bookiem "NDG na Etsy i nie tylko. Legalna sprzedaż bez działalności gospodarczej" i już po jego publikacji, na podstawie pytań osób rozważających lub prowadzących NDG. Wszystkie tematy wskazane wyżej są szczegółowo w nim omówione, na podstawie przepisów i praktyki, w formie opisowej oraz w formie odpowiedzi na konkretne, rzeczywiste pytania padające w grupach na FB oraz na Instagramie.

E-book jest już dostępny TUTAJ.

 

Zapisz się na listę zainteresowanych tematyką NDG, aby otrzymywać powiadomienia o kolejnych artykułach z tej serii!